Demonstratie- en manifestatieverbod op 18 juni 2017 in Enschede

15 juni 2017

Locoburgemeester Eelco Eerenberg heeft, in samenspraak met de politie en het openbaar ministerie, besloten de demonstraties van “Fortress Europe”, “No NAZI’s in Enschede” en “Enschede tegen racisme” op zondag 18 juni te verbieden. Deze organisaties kondigden demonstraties en manifestaties aan rondom het thema vluchtelingen & immigratie.

De locoburgemeester heeft sterke indicaties dat met deze gelijktijdige demonstraties, met een belang en doelstelling die qua inhoudelijke boodschap lijnrecht op elkaar staan, grote verstoringen van de openbare orde te verwachten zijn. Hierdoor kunnen openbare orde en veiligheid onvoldoende gewaarborgd worden, zowel voor de verwachte deelnemers aan de bijeenkomsten als voor de inwoners van Enschede.

Verbod

Locoburgemeester Eerenberg: "De wet openbare manifestaties (WOM) geeft duidelijk aan dat het recht op demonstratie een grondrecht is dat bijna altijd voorrang moet krijgen. Enschede stelt alles in het werk om het vrije geluid van alle kanten hoorbaar te laten zijn op een waardige en vreedzame wijze. Dit recht wordt alleen beperkt als blijk is van “bestuurlijke overmacht”. Deze bestuurlijke overmacht ontstaat als de veiligheid van mensen en goederen niet gewaarborgd kan worden. Door de berichten van de laatste dagen bleek dat dit een zeer waarschijnlijk scenario is. Het recht op demonstratie is geen recht op confrontatie, dat geldt voor alle partijen. Daarom kan ik niet anders dan een totaalverbod op alle demonstraties en manifestaties op 18 juni 2017 af te kondigen.”

Fortress Europe

Om de handhaving van openbare orde en om de veiligheid van deelnemers, omwonenden en passanten te beschermen, is aan de organisaties voorgesteld om alternatieve invulling te geven aan hun bijeenkomsten. Fortress Europe gaf aan daar geen medewerking aan te willen verlenen. Daarnaast bleek dat zij geen inzicht kon geven in de omvang en dynamiek van de door hen opgeroepen demonstranten. Ook nam Fortress Europe geen aantoonbare eigen verantwoordelijkheid voor een ordelijk verloop van hun eigen demonstratie. Onderdeel van de manifestatie van Fortress Europe was een gepland optreden van de band Kategorie C, een band met sterke aanhang onder hooligans die rechts-extremistisch gedachtengoed uitdraagt. Dit zou de eerste keer zijn dat deze band in het openbaar in Nederland optreedt.

Confrontaties

De bijeenkomst van Fortress Europe had tot gevolg dat activistische groepen uit binnen- en buitenland aan de andere kant van het spectrum ook naar Enschede wilden komen. Partijen gaven op sociale media aan dat de confrontatie niet geschuwd zal worden. Ook wordt er op de sociale media aantoonbaar verkeerde informatie gedeeld waardoor bezoekersstromen in de stad niet te scheiden zijn. In de laatste paar dagen verharde de toon en nam de concrete dreiging voor onbeheersbare gewelddadige confrontaties dermate toe dat het gemeentebestuur voor deze zware ingreep heeft gekozen.